Kondisioner alarkən nələrə diqqət etmək lazımdır?
İsti yay aylarında sərinləmək, qışda isə isinmək üçün kondisionerlər həyatımızın ayrılmaz bir parçasına çevrilib. Lakin kondisioner almaq sadəcə mağazaya gedib dizaynı gözəl olan və ya büdcəyə ən uyğun gələn cihazı seçməkdən ibarət deyil. Bu, ən azı 10 illik bir investisiyadır. Səhv seçilmiş bir cihaz həm otağı lazımi qədər sərinlətməyəcək, həm hər ay cibinizə yüksək elektrik qəbzləri ilə zərbə vuracaq, həm də qısa müddətdə sıradan çıxaraq sizi usta yollarında saxlayacaq.
Realist və obyektiv yanaşdıqda, kondisioner bazarında çoxlu marketinq hiylələri mövcuddur. İstehsalçılar lazımsız funksiyaları qabardaraq qiyməti süni şəkildə artıra bilirlər. Bu bələdçidə heç bir markanın təbliğatını aparmadan, tamamilə texniki və praktiki faktlara əsaslanaraq, kondisioner alarkən hansı parametrlərə mütləq diqqət yetirməli olduğunuzu addım-addım izah edəcəyik.
1. Otağın Sahəsinə Uyğun Güc Seçimi: BTU Nədir?
Kondisioner alarkən verəcəyiniz ən vacib və ilk qərar cihazın soyutma gücüdür. Bu güc BTU (British Thermal Unit) adlı ölçü vahidi ilə ifadə olunur. Kondisionerin gücü ilə otağın sahəsi arasında qızıl bir balans olmalıdır.
Əgər otağınız üçün lazım olandan daha zəif (aşağı BTU) bir cihaz alsanız, kondisioner otağı sərinlətmək üçün dayanmadan, maksimum gücdə işləyəcək. Bu həm motorun (kompressorun) tez yanmasına, həm də çox elektrik yazmasına səbəb olacaq. Əksinə, kiçik otağa çox güclü kondisioner alsanız, cihaz otağı anında soyudub dərhal sönəcək. Bu halda otaqdakı rütubət (nəm) çəkilməyəcək və siz soyuq, lakin boğucu bir hava ilə nəfəs alacaqsınız.
Diqqət etməli olduğunuz əlavə amillər: Əgər otağınız günəş düşən tərəfdədirsə (cənub cəbhəsi), tavanlar standartdan hündürdürsə (3 metrdən çox), otaqda böyük pəncərələr (vitraj) varsa və ya məkan mütəmadi olaraq çox adam (məsələn, ofis) tərəfindən istifadə edilirsə, mütləq hesabladığınızdan bir pillə yüksək BTU göstəricisi olan modeli seçməlisiniz.
2. Motorun Növü: İnverter Yoxsa Sadə (On/Off)?
Mağazaya girdiyiniz zaman satıcıların ən çox istifadə etdiyi terminlərdən biri "İnverter"dir. İnverter kondisionerlər sadə kondisionerlərdən daha bahalı olur, lakin bu qiymət fərqi tamamilə əsaslıdır.
Sadə (On/Off) Kondisionerlər: Bu cihazlar yalnız tam güclə işləyir. Otağı istədiyiniz dərəcəyə (məsələn, 22 dərəcəyə) gətirəndə motor "takk" edib tamamilə sönür. Otaq yenidən isinəndə motor yenidən böyük bir səs və enerji sərfiyyatı ilə sıfırdan işə düşür. Bu davamlı sönüb-yanma prosesi həm yüksək elektrik sərf edir, həm də otaqda ani istilik dalğalanmaları yaradır.
İnverter Kondisionerlər: Bu texnologiya kondisionerin "beyni" kimidir. İnverter motor otaq istənilən dərəcəyə çatanda sönmür. Əvəzində o, öz sürətini və gücünü minimuma qədər azaldaraq işləməyə davam edir (avtomobilin trassda sabit sürətlə hərəkət etməsi kimi). Bu sabitlik sayəsində inverter modellər:
Sadə modellərlə müqayisədə 30-40% daha az elektrik enerjisi sərf edir.
Çox daha səssiz işləyir.
Temperaturu sabit saxladığı üçün insanı xəstələndirmir (ani soyuq hava üfürmür).
Motorun ömrü qat-qat uzun olur.
Büdcəniz imkan verirsə, bu günün reallığında yalnız və yalnız İnverter texnologiyalı kondisioner almaq ən məntiqli addımdır.
3. Enerji Səmərəliliyi Sinfi.
Kondisionerin üzərindəki rəngli stikerlər cihazın nə qədər elektrik "yeyəcəyini" göstərir. Enerji sinifləri A-dan G-yə qədər sıralanır. Sizin hədəfiniz mütləq şəkildə A, A+, A++ və ya A+++ sinfinə aid bir cihaz almaq olmalıdır. "Plus" işarələrinin sayı artdıqca, cihazın enerji qənaəti bir o qədər yüksəlir.
Burada obyektiv bir həqiqəti qeyd etmək lazımdır: A+++ sinfinə aid cihazların satış qiyməti çox baha olur. Əgər kondisioneri gün ərzində sadəcə 3-4 saat (məsələn, axşamlar işdən gələndə) işlədəcəksinizsə, o qədər pul verib A+++ almağınıza gərək yoxdur; standart A və ya A+ inverter sizin ehtiyacınızı artıqlaması ilə və qənaətlə qarşılayacaq. Yox, əgər kondisioner ofisdə və ya evdə günün 10-12 saatı fasiləsiz işləyəcəksə, o zaman ən yüksək enerji sinfinə yatırım etmək bir neçə il ərzində elektrik qəbzindən öz pulunu çıxaracaq.
4. Qazın Növü (Freon)
Müasir kondisionerlərdə əsasən iki növ soyuducu qazdan (freondan) istifadə olunur: R410A və R32.
Texniki cəhətdən hər ikisi işini yaxşı görür, lakin R32 qazı ilə işləyən kondisionerlərə üstünlük verməyiniz tövsiyə olunur. Niyə? Çünki R32 həm ətraf mühit (ozon təbəqəsi) üçün daha zərərsizdir, həm də istilik ötürmə qabiliyyəti daha yüksək olduğu üçün cihazın daha tez soyutmasına və daha az enerji sərf etməsinə kömək edir. Gələcəkdə qaz vurulması lazım olduqda belə, R32 qazının xərci daha uyğun gəlir.
5. Sağlamlıq və Əlavə Funksiyalar (Filtirlər).
Marketinq şüarlarına aldanmamaq üçün diqqətli olun. Çox vaxt cihazların üzərində 10 fərqli funksiya yazılır, lakin siz onların sadəcə 2-3-dən istifadə edəcəksiniz. Həqiqətən faydalı olan funksiyalar bunlardır:
Yüksək Sıxlıqlı Filtirlər (HD Filter / HEPA): Əgər evdə astma xəstəsi, allergiyası olan biri və ya kiçik uşaq varsa, xüsusi toz və bakteriya tutucu filtri olan modellərə baxın. Unutmayın ki, ən yaxşı filtr belə vaxtaşırı çıxarılıb yuyulmasa, heç bir işə yaramır.
Səssiz Rejim (Sleep Mode): Kondisioner yataq otağına qoyulacaqsa, daxili blokun səs səviyyəsi (desibel - dB) 20-25 dB ətrafında olmalıdır ki, gecə yatarkən sizi narahat etməsin.
Wi-Fi İdarəetməsi: Bu, çox praktik bir xüsusiyyətdir. İşdən çıxarkən yolda telefonunuzla kondisioneri işə salıb, evə çatana qədər otağın sərinləməsini təmin edə bilərsiniz.
6. Quraşdırma (Montaj) Reallığı və Vakuum Prosesi.
Ən bahalı və ən keyfiyyətli kondisioneri alsanız belə, o, səhv quraşdırılarsa, sıradan bir cihaza çevriləcək. Kondisioner quraşdırılarkən ustaların çox vaxt tənbəllik edib etmədiyi, lakin mütləq edilməsi vacib olan bir proses var: Vakuumlama.
Boru xətləri daxili və xarici bloka qoşulduqdan sonra, sistemin içindəki adi hava və rütubət xüsusi vakuum aparatı ilə tamamilə çəkilib çıxarılmalıdır. Bu proses ən azı 15-20 dəqiqə davam edir. Əgər usta "buna ehtiyac yoxdur, mən içindəki qazla havanı qovacam" deyirsə, etiraz edin. Borunun içində qalan hava və nəm sonradan freon qazı ilə reaksiyaya girərək kompressorun yağını pozur, cihazın ömrünü yarıbayarı qısaldır və soyutma gücünü kəskin aşağı salır. Ustanın vakuum nasosu istifadə etdiyinə şəxsən nəzarət edin.
Qərar verərkən satış sonrası servis və ehtiyat hissələrinin bazarda asan tapılması kimi amilləri də mütləq nəzərə alın. Populyar və rəsmi zəmanəti olan markalar hər zaman riskləri minimuma endirir.
